რუსეთმა უკრაინაზე თავდასხმა განახორციელა ზელენსკისა და ტრამპის შეხვედრამდე
უკრაინის პრეზიდენტი ვოლოდიმირ ზელენსკი ფლორიდაში თითქმის ოთხწლიანი ომის დასასრულებლად მოლაპარაკებებისთვის ემზადებოდა, როდესაც უკრაინაში აფეთქებები და უპილოტო საფრენი აპარატების თავდასხმები მოხდა.
შაბათს რუსეთმა კიევსა და უკრაინის სხვა რეგიონებზე სარაკეტო და საჰაერო იერიშები მიიტანა. ეს თავდასხმები განხორციელდა რამდენიმე საათით ადრე ვოლოდიმირ ზელენსკისა და აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის შეხვედრამდე, სადაც მათ ომის დასასრულებლად შესაძლო სამშვიდობო შეთანხმება უნდა განეხილათ.
უკრაინის არმიამ Telegram-ზე განაცხადა, რომ საჰაერო თავდაცვის სისტემების ამოქმედების შედეგად კიევში აფეთქებები მოხდა. უპილოტო საფრენი აპარატების სამიზნე ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთი და სამხრეთი იყო, ასევე გამოყენებული იქნა რაკეტები.
ადგილობრივი დროით დილის 8 საათისთვის თავდასხმები კვლავ გრძელდებოდა. კიევის ოფიციალური პირების განცხადებით, სულ მცირე რვა ადამიანი დაშავდა.
Reuters-ის თვითმხილველების ცნობით, საჰაერო განგაშის სიგნალი კვლავ ძალაში რჩება.
თავდასხმების გამო პოლონეთში ჟეშუვისა და ლუბლინის აეროპორტები დროებით დაიხურა, ჰაერში კი საბრძოლო თვითმფრინავები აიჭრნენ. რუსეთს თავდასხმებთან დაკავშირებით ოფიციალური განცხადება არ გაუკეთებია.
ეს თავდასხმები დაემთხვა პერიოდს, როდესაც ზელენსკი ემზადება მოლაპარაკებებისთვის ტერიტორიულ კონტროლთან დაკავშირებით, რაც ერთ-ერთ საკვანძო საკითხად ითვლება ამ კონფლიქტში - ევროპის ყველაზე სისხლისმღვრელ ომში მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ.
უფრო გრძელვადიანი სამშვიდობო შეთანხმება
ზელენსკიმ ჟურნალისტებთან საუბრისას აღნიშნა, რომ აშშ-ის ლიდერობით მომზადებული 20-პუნქტიანი სამშვიდობო გეგმის 90% მზადაა, რაც კიევისთვის უსაფრთხოების გარანტიებსაც მოიცავს. ეს პროცესი გადამწყვეტად მიიჩნევა მას შემდეგ, რაც წარსულში გაცემული დაპირებები ვერ შესრულდა.
„ახალ წლამდე ბევრი რამ შეიძლება გადაწყდეს,“ - დაწერა ზელენსკიმ სოციალურ ქსელში.
ტრამპმა განაცხადა, რომ ამ პროცესის მამოძრავებელი ძალა ამერიკის შეერთებული შტატებია. „სანამ მე არ დავადასტურებ, მას (ზელენსკის) ხელთ არაფერი აქვს. ასე რომ, ვნახოთ, რა ექნება,“ - განუცხადა ტრამპმა გამოცემა Politico-ს.
Axios-ის ინფორმაციით, ზელენსკიმ აღნიშნა, რომ კიევი ითხოვს იურიდიულად სავალდებულო უსაფრთხოების შეთანხმებას, რომელიც აშშ-ის მიერ შეთავაზებულ 15-წლიან პერიოდზე უფრო ხანგრძლივი იქნება.
ტრამპმა კვირას დაგეგმილ შეხვედრასთან დაკავშირებით ოპტიმიზმი გამოთქვა და აღნიშნა, რომ შესაძლოა მალე რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინსაც ესაუბროს.
მოლაპარაკებების წინ, შაბათს, დაგეგმილია სატელეფონო საუბარი ევროკომისიის პრეზიდენტ ურსულა ფონ დერ ლაიენთან და სხვა ლიდერებთან.
კომპრომისი
ტერიტორიული დავები ძირითადად ფოკუსირებულია დონეცკის რეგიონის იმ ნაწილებზე, რომელთა ოკუპაციაც რუსულმა ძალებმა ვერ შეძლეს, და ზაპოროჟიეს ატომურ ელექტროსადგურზე — ევროპის უდიდეს ბირთვულ ობიექტზე, რომელიც მოსკოვმა ომის დასაწყისში ჩაიგდო ხელში.
კიევს სურს, რომ საბრძოლო მოქმედებები არსებულ ხაზებზე შეჩერდეს.
აშშ-ის კომპრომისული წინადადების თანახმად, თუ უკრაინა დონეცკის გარკვეულ ნაწილებს დათმობს, შესაძლოა შეიქმნას თავისუფალი ეკონომიკური ზონა, თუმცა ამ საკითხის დეტალები ჯერ კიდევ დასაზუსტებელია.
Axios-ი უკრაინის პრეზიდენტზე დაყრდნობით წერს, რომ ზელენსკიმ წამოაყენა იდეა გეგმის შესახებ რეფერენდუმის ჩატარებაზე, იმ შემთხვევაში, თუ აშშ-ის მხარდაჭერა არასაკმარისი იქნება და რუსეთი 60-დღიან ცეცხლის შეწყვეტას დათანხმდება.
სააგენტო Interfax-ის თანახმად, რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ, სერგეი რიაბკოვმა აღიარა კიევისა და მოსკოვის პოზიციებს შორის არსებული განსხვავებები, თუმცა აღნიშნა, რომ მოლაპარაკებები „გარდამტეხ მომენტს“ მიუახლოვდა.
კრემლის ოფიციალურმა პირებმა დაადასტურეს აშშ-სთან კონსულტაციები სამშვიდობო წინადადებებთან დაკავშირებით, თუმცა რუსეთის საბოლოო პოზიცია არ გაუმჟღავნებიათ.