თელ-ავივი გოლანის მაღლობებს განიხილავს როგორც ეროვნული უსაფრთხოებისთვის კრიტიკულ ტერიტორიას, რომელიც სამხედრო უპირატესობას აძლევს მისი მეზობელი სამი ქვეყნის მიმართ.

ისრაელი აღნიშნულ ტერიტორიას დაეპატრონა 1967 წელს, რაც მოიცავდა დაახლოებით 1,800 კვ.კმ სირიულ მიწას. ეს სტრატეგიული ადგილი მდებარეობს სირიის, ისრაელის, ლიბანის და იორდანიის გადაკვეთაზე, რაც მას კიდევ უფრო მნიშვნელოვანს ხდის.

ისრაელის მთავრობამ გამოყო 11 მილიონ დოლარზე მეტი ბიუჯეტი გოლანის მაღლობების „დემოგრაფიული ზრდის“ ხელშეწყობისთვის. პრემიერ-მინისტრ ბენიამინ ნეთანიაჰუს სურს ამ ტერიტორიის მოსახლეობის ორმაგად გაზრდა. „ჩვენ განვაგრძობთ ამ ტერიტორიის შენარჩუნებას, განვითარებას და განაშენიანებას“, - განაცხადა მან.

ნეთანიაჰუს ორმაგი სტანდარტები

2024 წლის 8 დეკემბერს, ნახევარი საუკუნის შემდეგ, ძალდატანებით შეწყდა ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმი სირიასთან. ისრაელის ტანკებმა შევიდნენ დემილიტარიზებულ ზონაში, სადაც გაშალეს ახალი თავდაცვითი ბუფერი.

ნეთანიაჰუ ამბობს, რომ ეს მხოლოდ დროებითი პოზიციაა, სანამ „მოიძებნება შესაბამისი მოწესრიგება“. თუმცა The Economist-ის მტკიცებით, ეს განცხადება მხოლოდ საერთაშორისო საზოგადოების დასამშვიდებლად იყო გაკეთებული.

დურზებისა და ჩერქეზების სახლი

ისტორიულად, 1967 წლამდე გოლანის მაღლობები სირიის კონტროლქვეშ იყო და ძირითადად დურზებისა და ჩერქეზების საცხოვრებელი იყო. სწორედ აქედან ახორციელებდა სირიის ჯარი თავდასხმებს 1967 წლის ექვსდღიანი ომის დროს.

ამჟამად გოლანის სიმაღლეებზე დაახლოებით 50,000 ადამიანი ცხოვრობს. მათი ნახევარი - ებრაელი დამკვიდრებული, ხოლო მეორე ნახევარი - დურზი, რომლებიც წარმოადგენენ მუსლიმური რელიგიის ერთ-ერთ დანაყოფს.

1981 წელს ისრაელმა მოახდინა ტერიტორიის ანექსია, რაც საერთაშორისო დონეზე არ იქნა აღიარებული. გაეროს უშიშროების საბჭომ ეს აქტი გამოაცხადა „ბათილად“. მხოლოდ 2019 წელს აშშ-მ აღიარა ისრაელის სუვერენიტეტი გოლანის სიმაღლეებზე.

ნეთანიაჰუს პოლიტიკა დაგმეს ზოგიერთმა ადგილობრივმა პოლიტიკოსებმა. ყოფილმა პრემიერ-მინისტრმა ეჰუდ ოლმერტმა განაცხადა, რომ გაფართოებისათვის არანაირი საფუძველი არ არსებობს.

„ჩვენ არ გვსურს სირიასთან კონფლიქტის გაღრმავება“, - აღნიშნა ოლმერტმა და აღნიშნა: „რატომ ვაკეთებთ სრულიად საპირისპიროს? ჩვენ ისედაც გვაქვს საკმარისი პრობლემა“.