საგარეო საქმეთა მინისტრმა ჰაქან ფიდანმა აღნიშნა, რომ საერთაშორისო სისტემის დისფუნქციურობის ზრდის ფონზე, თურქეთმა საკუთარ თავზე უნდა აიღოს ინიციატივა, რათა თავისი დიპლომატიური ინსტრუმენტებით დაამყაროს მშვიდობა, სტაბილურობა და კეთილდღეობა.
ორშაბათს, დედაქალაქ ანკარაში გამართულ ელჩების მე-16 კონფერენციის გახსნაზე სიტყვით გამოსვლისას, ფიდანმა განაცხადა, რომ არსებული გლობალური მექანიზმები პარალიზებულია და მათ კრიზისების მოგვარების უნარი დაკარგეს.
ფიდანმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ დასრულდა პერიოდი, როცა პოლიტიკა სხვების მიერ შექმნილი კონცეფციებითა და სხვების მიერ გავლებულ საზღვრებში ყალიბდებოდა. „გარემოში, სადაც საერთაშორისო სისტემა ჩიხშია და გადაწყვეტილების მიღების მექანიზმები პარალიზებულია, ჩვენ უშუალოდ, საკუთარი დიპლომატიური ინსტრუმენტებით უნდა ავაშენოთ მშვიდობა, სტაბილურობა და კეთილდღეობა“, - განაცხადა მან.
მინისტრმა ყურადღება გაამახვილა იმაზე, რომ გლობალური სურათი სულ უფრო არაპროგნოზირებადი ხდება და დიპლომატების როლი უფრო სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია, ვიდრე ოდესმე. მისი თქმით, მათი მოვალეობაა ხარისხიანი ინფორმაციის დეზინფორმაციისგან გამიჯვნა და საერთაშორისო დედაქალაქებში არა მხოლოდ ნათქვამის, არამედ რეალური ზრახვების გაგება.
თურქეთის პროაქტიული და მრავალგანზომილებიანი საგარეო პოლიტიკის წინ წამოწევით, ფიდანმა აღნიშნა, რომ ანკარა აძლიერებს თავის როლს, როგორც რეგიონული და გლობალური აქტორი, რომელსაც არა მხოლოდ კრიზისებზე რეაგირება, არამედ წესრიგის ფორმირებაც შეუძლია.
„ჩვენ ვაშენებთ პატივსაცემ და ლიდერ თურქეთს, რომელიც ქმნის უსაფრთხოებასა და კეთილდღეობას რეგიონში, აძლიერებს წესრიგის შემქმნელის როლს რეგიონულ და გლობალურ დონეზე, ზრდის საბაზრო წილს და კონკურენტუნარიანობას საერთაშორისო ვაჭრობაში და შეაქვს უნიკალური პოლიტიკური და კულტურული წვლილი საერთაშორისო სისტემაში“, - განაცხადა მინისტრმა ფიდანმა.
თურქეთის პროაქტიული დიპლომატია
ფიდანმა ასევე ხაზი გაუსვა თურქეთის დიპლომატიურ ძალისხმევას ისეთ საკვანძო რეგიონულ და გლობალურ საკითხებში, როგორებიცაა ღაზა, რუსეთ-უკრაინის ომი და სირია.
მან აღნიშნა, რომ თურქეთი თავისი პრინციპული პოზიციით ლიდერობს ღაზაში ცეცხლის შეწყვეტის მცდელობებს და აგრძელებს ორი სახელმწიფოს პრინციპზე დაფუძნებული გადაწყვეტის მხარდაჭერას.
„ის ფაქტი, რომ ორი სახელმწიფოს პრინციპი ახლა დასავლეთის დედაქალაქებშიც კი იწყებს აღიარების მოპოვებას, დიდწილად ჩვენი დიპლომატიის ურყევი და პრინციპული პოზიციის დამსახურებაა“, - დასძინა მან.
მიმდინარე რუსეთ-უკრაინის ომთან დაკავშირებით ფიდანმა აღნიშნა, რომ თურქეთი თანმიმდევრულად მუშაობს სამართლიანი მშვიდობისთვის დიპლომატიის გზით და სტამბოლი რჩება ერთადერთ პლატფორმად, სადაც მხარეებს ტექნიკურ დონეზე შეხვედრა ჯერ კიდევ შეუძლიათ.
„ომის პირველივე დღიდან ჩვენი პრინციპი ნათელი იყო: „ომს გამარჯვებული არ ჰყავს, ხოლო სამართლიან მშვიდობას - დამარცხებული“. ამ რწმენით, ჩვენ ვიყავით ქვეყანა, რომელმაც ყველაზე დიდი ძალისხმევა გასწია ომის მოლაპარაკების მაგიდასთან დასასრულებლად“, - განაცხადა მან.
სირიის საკითხზე საუბრისას მან აღნიშნა, რომ მიუხედავად მძიმე პოლიტიკური და ეკონომიკური ფასისა, ადამიანის ღირსების პრიორიტეტად ქცევით თურქეთი „ისტორიის სწორ მხარეს“ დგას და ანკარა კვლავ გააგრძელებს სტაბილური სირიის მხარდაჭერას.
„გვჯერა, რომ უცხოური ჩარევებისგან თავისუფალი, სტაბილური სირია ჩვენი რეგიონისთვის დიდი ღირებულების მატარებელი იქნება“, - განაცხადა მან. „თურქეთი მტკიცედ გააგრძელებს მეგობარი და მოძმე სირიელი ხალხის გვერდით დგომას“.
ფიდანმა ასევე ხაზი გაუსვა გლობალურ მმართველობაში, განსაკუთრებით გაეროს უშიშროების საბჭოში, რეფორმების საჭიროებას და აღნიშნა, რომ სისტემური დაბრკოლებების გადალახვაში წინ ის ქვეყნები წამოიწევენ, რომლებსაც ორიგინალური და კრეატიული გადაწყვეტილებების მიღება შეუძლიათ.
