მოსაზრება
ᲛᲔᲪᲜᲘᲔᲠᲔᲑᲐ ᲓᲐ ᲢᲔᲥᲜᲝᲚᲝᲒᲘᲐ
კითხვის დრო 3 წუთი
რაკეტების წარმოებისთვის შესაძლოა თურქეთს მიმართონ
ბოლო პერიოდში გაზრდილი რეგიონული რისკებისა და მსოფლიოში რაკეტების მარაგების ამოწურვის ფონზე, თურქეთი წარმოჩინდება როგორც ერთ-ერთი ყველაზე შესაფერისი ადრესატი, რომელსაც შეუძლია დააკმაყოფილოს მსოფლიო მასშტაბით წარმოქმნილი მოთხოვნა.
რაკეტების წარმოებისთვის შესაძლოა თურქეთს მიმართონ
რაკეტების წარმოებისთვის შესაძლოა თურქეთს მიმართონ

ერთის მხრივ, უკრაინა-რუსეთს შორის მიმდინარე მოვლენები, მეორეს მხრივ კი ირან-ისრაელ-აშშ-ის სამკუთხედით დაწყებული ომი, რომელსაც მთელ სპარსეთის ყურეზე გავრცელების პოტენციალი აქვს... ნახევარ საუკუნეზე მეტი ხნის შემდეგ მსოფლიო პირველად განიცდის ასეთი მასშტაბის, ხანგრძლივ და საკმაოდ ფართო არეალზე მოქმედ კრიზისს.

რა თქმა უნდა, ეს სიტუაცია საკმაოდ მტკივნეული აღმოჩნდა, განსაკუთრებით იმ ქვეყნებისთვის, რომლებიც თვლიან, რომ მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ დამყარებული ახალი წესრიგი არასდროს დასრულდება. თუ სია შედგებოდა მათგან, ვინც არ იცის რა უნდა გააკეთოს, საიდუმლო არ არის, რომ ევროპული ქვეყნები პირველ ადგილზე იქნებოდნენ. კონტინენტის სხვადასხვა დედაქალაქში დაფიქსირებული ნიშნები მიუთითებს, რომ თითქმის არცერთი მათგანი არ არის მზად რეალური ომისთვის.

ამოწურული სარაკეტო მარაგების შევსება სულაც არ არის ადვილი

ქვეყნები, რომლებიც სწორად აფასებენ საერთო სურათს, აცნობიერებენ, რომ მსოფლიო აღარ არის ისეთი, როგორიც ადრე იყო და ნაკლებად სავარაუდოა, რომ ეს საომარი გარემო მალე დასრულდეს. მილიარდობით დოლარის ღირებულების შეთანხმებების, შექმნილი ახალი ალიანსებისა და ერთობლივი მოქმედების განზრახვების საფუძველი სწორედ ეს არის.

ომთან ერთად აშკარად გამოკვეთილი ერთ-ერთი პრობლემა არსებული საბრძოლო მასალის სწრაფი ამოწურვა და მისი ახლით ჩანაცვლების სირთულეა, რაც მოსალოდნელზე გაცილებით რთული აღმოჩნდა. ეს მდგომარეობა, რომელიც შეიარაღების ყველა კატეგორიას ეხება, განსაკუთრებით მძაფრად რაკეტებზე აისახა.

აღსანიშნავია ის ვითარება, რომელშიც დღეს აშშ-ის მსგავსი საწარმოო გიგანტი ან რუსეთი აღმოჩნდა — ქვეყანა, რომელიც მსოფლიოს უსასრულო მარაგების ილუზიით ემუქრებოდა. საიდუმლო არ არის, რომ ორივე ძალის შეიარაღებაში რაკეტების, საბრძოლო მასალისა და მოწინავე სისტემების რაოდენობა კრიტიკულ დონემდე დაეცა.

აშკარაა, რამდენად სწრაფად ამოიწურა იმ ირანის ხელთ არსებული მოწინავე რაკეტები, რომელიც ძალიან დიდი ხნის განმავლობაში ემზადებოდა „დიდი ომისთვის“, და ისიც, თუ რამდენად მტკივნეულ პროცესებს გადის უკრაინა, რომელსაც მსოფლიოს ოთხივე კუთხიდან დახმარება უწყვეტად მოსდის.

ამჟამად მსოფლიო მასშტაბით რაკეტების მარაგის დეფიციტია და საუბრობენ იმაზე, რომ ეს პრობლემა კიდევ უფრო გაღრმავდება.

თურქეთი შესაძლოა იყოს ქვეყანა, რომელიც რაკეტების წარმოებაში არსებულ სიცარიელეს შეავსებს

სწორედ ამ ეტაპზე, თურქეთის ჩართვა ამ განტოლებაში მოულოდნელი არ იქნება... ცნობილია, რომ ანკარა მრავალი წელია მუშაობს საკუთარი რაკეტების შექმნაზე.

კომპანიებმა, რომლებიც ადგილობრივი/ეროვნული რაკეტების შემუშავებაზე დაუღალავად შრომობდნენ, რეალურად საკმაოდ გრძელი და ამავდროულად რთული გზა გაიარეს. დიდი ფინანსების, უამრავი დროისა და სერიოზული გამოწვევების შემდეგ, თურქულმა კომპანიებმა შეძლეს თავიანთი სარაკეტო პროექტების რეალობად ქცევა.

დღეს არსებულ ეტაპზე, ROKETSAN-იდან დაწყებული MKE-ით, ARCA-დან Baykar-ით, Sage-ითა და Kale Savunma-თი დამთავრებული, მრავალმა კომპანიამ წარმატებით დააგვირგვინა ხელთ არსებული სარაკეტო პროექტები. უფრო კონკრეტულად რომ ვთქვათ, თურქეთმა ყველაზე რთული ნაწილი უკან მოიტოვა და სარაკეტო პროექტების სერიულ წარმოებაზე გადასვლის ეტაპს მიაღწია.

ანკარის ტანკსაწინააღმდეგო, ფრთოსანი, საჰაერო თავდაცვისა თუ ბალისტიკური რაკეტები სერიულ წარმოებაშია. გარდა ამისა, თურქული თავდაცვითი მრეწველობის კომპანიების სიმძლავრეების გაზრდა სრული სვლით გრძელდება.

ისეთ პერიოდში, როდესაც რისკი ამდენად მაღალია, არ არსებობს იმის ფუფუნება, რომ განსაკუთრებით ევროპულმა ქვეყნებმა თქვან: „დაველოდოთ თუნდაც 10 წელი და ჩვენი საკუთარი პროდუქტი შევქმნათ“. ომი კარზეა მომდგარი. ამიტომ, საჭიროებები დღის წესრიგში დგება არა როგორც „ხვალინდელი“, არამედ როგორც „დღევანდელი მოთხოვნა“.

იმ ქვეყნებისთვის, რომლებსაც სურთ რაკეტების მარაგების რაიმე გზით განახლება ან ახალი რაკეტების შეძენა, მიმართვის შესაძლებლობები საკმაოდ შეზღუდულია. მიიჩნევა, რომ ამ ვითარებაში თურქეთს, სწორი მენეჯმენტის დაგეგმვით, შეუძლია წინ წამოიწიოს და წარმატებით გაუმკლავდეს როგორც ევროპიდან, ასევე სხვადასხვა გეოგრაფიული რეგიონიდან წამოსულ მოთხოვნებს.

აღმოაჩინეთ
ზელენსკი აცხადებს, რომ აშშ რუსეთ-უკრაინის ომის განსამუხტავად ნაბიჯებს დგამს
რუსეთი: გერმანიამ ბონში ჩვენი გენერალური საკონსულო უსაფუძვლო მიზეზით დახურა
მკვლელი ისრაელის თავდასხმების შედეგად ღაზაში 5 პალესტინელი დაიღუპა
თურქეთის ქალთა ეროვნული ნაკრების გამარჯვება ევროპის ჩემპიონატზე
სტამბოლის აეროპორტმა ევროპის მწვერვალზე ადგილი შეინარჩუნა
თურქეთმა და კიდევ 7-მა ქვეყანამ პალესტინელების გადასახლების შესახებ ისრაელის გეგმები დაგმეს
უიტეკერმა განაცხადა, რომ ნატო მოკავშირეების წინააღმდეგ ჰიბრიდულ თავდასხმებს არ შეეგუება
კრემლი: „პუტინმა აშშ-ის წარმომადგენლებთან „უკიდურესად ღია“ მოლაპარაკებები გამართა“
ერდოღანი: თურქეთი ირან-აშშ-ის დაძაბულობის დასასრულებლად ძალისხმევას არ იშურებს
ისრაელის გაზეთმა ვალების მქონე ამერიკელებისთვის ირანში შეჭრის გეგმა წამოაყენა
ევროკავშირი: „ჩვენ უარვყოფთ ღაზაში დემოგრაფიული ან ტერიტორიული ცვლილებების განხორციელებას“
Hugging Face-ს Nvidia დაახლოებით 13 მილიარდ დოლარად შეიძენს
ტრამპმა ხასიდი ებრაელები თეთრ სახლში მიიღო
თურქეთის რეაქცია ევროპარლამენტს: „ისტორიული სიმართლე მახინჯდება“
ისრაელის პრემიერ-მინისტრი ნეთანიაჰუ: „მთავარი ამოცანა ირანის რეჟიმის დამხობაა“