კითხვის დრო 2 წუთი
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას
ავსტრალიის მკვიდრმა მოსახლეობამ შეთანხმების გზით მოიპოვა იურიდიული უფლებამოსილება, მმართველობითი კონტროლი და საკუთარი კანონების აღიარება.
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას / AFP
13 ნოემბერი 2025

ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ვიქტორიის შტატმა გააფორმა და ოფიციალურად დაამტკიცა ქვეყანაში პირველი თანამედროვე ხელშეკრულება აბორიგენ ავსტრალიელებთან, რაც მნიშვნელოვან ცვლილებას ნიშნავს შტატის დონეზე აბორიგენულ თემებთან ურთიერთობის ფორმაში.

იურიდიულად სავალდებულო ხელშეკრულება, რომელიც აბორიგენულ ჯგუფებს მეტ უფლებამოსილებასა და კონტროლს ანიჭებს მათ მმართველობაზე, ხუთშაბათს ხელი მოაწერეს ვიქტორიის არჩეული პირველი ხალხების ასამბლეის თანათავმჯდომარეებმა, ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრმა ჯასინტა ალანმა და ხელშეკრულებების მინისტრმა ნატალი ჰაჩინსმა; ამის შესახებ იტყობინება ქვეყნის საზოგადოებრივი მაუწყებელი ABC.

ხელშეკრულება აღიარებს, რომ მკვიდრ ხალხებს „აქვთ თვითგამორკვევის უფლებამოსილება საკუთარ საქმეებში და უფლებამოსილება, დადონ ხელშეკრულებები აბორიგენული წეს-ჩვეულებებისა და კანონების შესაბამისად და საერთაშორისო სამართლით აღიარებული წესით“.

კანონპროექტი, რომელიც ხელშეკრულების საფუძველს წარმოადგენს და რომელიც გასულ თვეში ვიქტორიის პარლამენტმა მიიღო, ასევე კანონად იქცა ხუთშაბათს შტატის გუბერნატორის მიერ ხელმოწერით.

„არასოდეს ყოფილა ცარიელი, არასოდეს ყოფილა დაუპატრონებელი“

გუბერნატორმა მარგარეტ გარდნერმა ხელმოწერას „ისტორიული“ უწოდა და თქვა, რომ ეს არის „პირველი შტატის მასშტაბით ხელშეკრულება ვიქტორიისთვის, პირველი ავსტრალიაში და პირველი ვიქტორიის პირველი ხალხებისთვის“.

ალანმა თქვა, რომ ეს მომენტი „მოაქვს თავს, რომელიც აერთიანებს მსოფლიოს უძველეს უწყვეტ კულტურებს ჩვენი სახელმწიფოს უფრო თანამედროვე ინსტიტუტებთან“.

34-გვერდიანი ხელშეკრულება ასახავს შეთანხმებებს, რომლებიც მიღწეულია შტატის მთავრობასა და პირველი ხალხების ასამბლეას შორის, რომელიც წარმოადგენს აბორიგენ ვიქტორიელებს, თვეების მოლაპარაკებების შემდეგ.

დოკუმენტი შეიცავს ფრაზებს: „ეს ქვეყანა არასოდეს ყოფილა ცარიელი, არასოდეს ყოფილა დაუპატრონებელი. „არავის მიწის“ ფიქცია უგულებელყოფდა იმას, რაც უკვე არსებობდა აქ“.

ასევე ნათქვამია, რომ „კოლონიზაციის პირველი ოცი წლის განმავლობაში, [ვიქტორიის] პირველი ხალხების მოსახლეობა თითქმის 90%-ით შემცირდა“.

„იშვიათია, რომ მთავრობა აღიარებს თავის შეცდომას - და კიდევ უფრო იშვიათია, რომ ის იღებს ვალდებულებას, გამოასწოროს ის მკაფიო სიტყვებითა და მუდმივი ქმედებებით,“ - ნათქვამია ხელშეკრულებაში.

„მაგრამ ეს არის ის, რაც ამ მომენტს სურს. და ეს არის ის, რასაც ეს მომენტი შესაძლებელს ხდის - მომენტი, რომელიც ერთად მოვითხოვეთ.“

აღმოაჩინეთ
ტრამპი: „თუ ამას არ გავაკეთებთ, გრენლანდიას რუსეთი ან ჩინეთი დაიკავებს“
ხამენეი საპროტესტო აქციებს ეგმობს
რუსეთმა შავ ზღვაში ორ სატვირთო გემზე მიიტანა იერიში, ერთი ადამიანი დაიღუპა
თურქეთისა და სირიის ლიდერებმა სირიის საკითხი სატელეფონო საუბრისას განიხილეს
სირიის თავდაცვის სამინისტრომ ალეპოს უბნებში ცეცხლის შეწყვეტა გამოაცხადა
რუსეთის თავდასხმების შედეგად კიევში ოთხი ადამიანი დაიღუპა, 10 კი დაშავდა
ალეპოში ძალადობის ესკალაციის ფონზე, ჰაქან ფიდანმა YPG-ს მოუწოდა, მხარი დაუჭიროს ერთიან სირიას
სირიამ ალეპოში YPG-ის წინააღმდეგ სპეციალური ოპერაცია დაიწყო; სამოქალაქო მსხვერპლი იზრდება
თურქეთი: ალეპოში ტერორისტული ორგანიზაცია YPG-ის წინააღმდეგ ოპერაციას სირიის არმია აწარმოებს
სანჩესი: ესპანეთი მზად არის პალესტინაში სამშვიდობო ძალები გაგზავნოს
ტრამპმა ICE-ის მიერ ქალის მკვლელობას თავდაცვა უწოდა
თურქეთის ელჩმა აშშ-ში ამერიკელ სენატორთან ორმხრივი ურთიერთობები და რეგიონული საკითხები განიხილა
რუსულმა თავდასხმებმა უკრაინის ორი რეგიონი ელექტროენერგიის გარეშე დატოვა
ირანში საპროტესტო აქციების დროს დაღუპულთა რიცხვი გაიზარდა
ესპანეთი აცხადებს, რომ ვენესუელის ბუნებრივი რესურსები მის ხალხს ეკუთვნის