მათი თქმით, ცხოვრება იწყება 40 წლის ასაკში.
ახალი სწვალების მიხედვით 44 წლის ასაკიდან, შენ უკვე ასაკში ხარ. ან კიდევ 60 ასაკში, თუკი გაგიმართლა.
სტენფორდის უნივერსიტეტისა და სინგაპურის ნანიანგის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტის მკვლევარების თანაავტორობით ჩატარებული კვლევა რადიკალურად ეწინააღმდეგება საყოველთაოდ გავრცელებულ რწმენას, რომ ადამიანის დაბერება თანდათანობით ხდება.
ახალი კვლევა გვთავაზობს თეორიას, რომ დაბერება ხდება ორ მოულოდნელად, დაახლოებით 44 და 60 წლის ასაკში.
მიუხედავად იმისა, რომ „გერონტოლოგია" - სიბერის და დაბერების პროცესის შესწავლა - ბოლო დროს მეცნიერებისა და ტექნოლოგიების წინსვლასთან ერთად ამაღლდა, ეს საგანი დიდი ხნის განმავლობაში ხიბლავდა კაცობრიობას.
ძველი ბერძენი ფილოსოფოსი პლატონი თვლიდა, რომ სიბერე მოაქვს თავისუფლებას ახალგაზრდული ამქვეყნიური სურვილებისა და ყურადღების გაფანტვისგან, ხოლო არისტოტელეს "სძულდა სიბერე, როგორც ბუნებრივი დაცემა, რომელიც იყო ფიზიკურიც და მორალურიც".
თუმცა, ახალი კვლევა, რომელიც გამოქვეყნდა ჟურნალში "Nature Aging", საკითხს მხოლოდ ფიზიკური თვალსაზრისით უყურებს, ასობით ათასი მოლეკულის თვალყურის დევნებას ცდის სუბიექტებში - 25-დან 75 წლამდე ასაკის 108 ადამიანს.
"ჩვენ არ ვიცვლებით თანდათანობით დროთა განმავლობაში... აღმოჩნდა, რომ 40-იანი წლების შუა პერიოდი დრამატული ცვლილებების დროა, ისევე როგორც 60-იანი წლების დასაწყისი", - პროფესორი მაიკლ სნაიდერი, კვლევის უფროსი ავტორი და გენომიკის ცენტრის დირექტორი. და პერსონალიზებული მედიცინა სტენფორდის უნივერსიტეტში, ციტირებულ იქნა.
თუმცა, კვლევა არ ამბობს, რატომ შეიძლება იყოს 44 და 60 წლის ასაკი დაბერების პროცესის მნიშვნელოვანი ნიშნები, მაგრამ ავტორები გეგმავენ შემდგომ კვლევას, რათა მეტი სიცხადე შემოიტანონ თავიანთ საქმეში.
არასწორხაზოვანი ცვლილებები
კვლევა აჩვენებს, რომ ადამიანის დაბერება თანდათანობით კი არ ხდება, არამედ აფეთქებით.
„მიუხედავად იმისა, რომ ბევრმა კვლევამ გამოიკვლია არასწორხაზოვანი ცვლილებები დაბერების დროს, ასაკთან დაკავშირებული დაავადებების და სიკვდილიანობის რისკის გავრცელება აჩქარებს კონკრეტული დროის შემდეგ, რაც მიუთითებს არასწორხაზოვანი მოლეკულური ცვლილებების შესწავლის მნიშვნელობაზე“, - წერს შვიდი თანაავტორი თავის სტატიაში.
„ანალიზმა გამოავლინა თანმიმდევრული არასწორხაზოვანი შაბლონები დაბერების მოლეკულურ მარკერებში, არსებითი დისრეგულაცია ხდება ორ ძირითად პერიოდში, რომელიც დაახლოებით 44 წლისა და 60 წლის ქრონოლოგიურ ასაკს ემთხვევა“, - აცხადებენ ავტორები.
44 და 60 წლის გარდა, აშშ-სინგაპურის ერთობლივი პროექტი ასევე ვარაუდობს, რომ სხვა ასაკი, როგორიცაა 55, ასევე მნიშვნელოვანია.
გერიატრიულ მოდელებზე მომუშავე ბევრი მეცნიერი ამ არასწორხაზოვან ნიმუშებს დაბერების „ტალღებს“ უწოდებს. წინა კვლევებმა აჩვენა, რომ ადამიანები სხვა „ტალღის" წინაშე დგანან, როდესაც ისინი 75 წელს მიაღწევენ.
რჩევები პაციენტებსა და მედიკოსებს
ბოლო კვლევის შედეგები, წინა კვლევებთან ერთად, შეიძლება დაეხმაროს როგორც პაციენტებს, ასევე მედიკოსებს სხვადასხვა დაავადებების უფრო ფრთხილად მკურნალობაში, იმის გათვალისწინებით, რომ ადამიანები შეიძლება ბევრად უფრო დაუცველები იყვნენ სხვადასხვა დაავადებებისა და ჯანმრთელობის პრობლემების მიმართ გარკვეულ ასაკში, როგორიცაა 44, 55, 60 და 75.
კვლევის ავტორებმა „დაადგინეს გარკვეული მოდულები კლასტერებში, რომლებიც ვარაუდობენ რამდენიმე დაავადების რისკის არასწორხაზოვან ზრდას“ იმ ასაკში, როდესაც ადამიანები უფრო სწრაფად ბერდებიან, ვიდრე სხვა დროს, ნათქვამია ნაშრომში.
60 წლის შემდეგ, აღმოჩენებმა აჩვენა, რომ ადამიანებს შეიძლება ჰქონდეთ „არასწორხაზოვანი ესკალაცია“ გულ-სისხლძარღვთა, თირკმელების დაავადებების და ტიპი 2 დიაბეტის (T2D) რისკთან დაკავშირებით, რომელიც ადრე ცნობილი იყო როგორც ზრდასრული დიაბეტი, როგორც დიაბეტის ერთ-ერთი ფორმა.
მკვლევარებმა გვირჩიეს, რომ 60 წელს გადაცილებულმა ადამიანებმა უნდა მოიხმარონ ბევრი წყალი, რათა დააჩქარონ ორგანოების ფუნქციონირება მათ სხეულში, რაც განსაკუთრებით ეხმარება თირკმელებს უკეთეს ფუნქციონირებაში, და რაც ასევე უზრუნველყოფს აუცილებელ იმუნიტეტს დაავადებების წინააღმდეგ.
განსხვავებული ეთნიკური წარმომავლობის მონაწილეები, მათი ჯანმრთელი პერიოდის განმავლობაში იღებდნენ სინჯს ყოველ 3-6 თვეში ერთხელ, ნათქვამია კვლევაში.
იფიქრე 55-ზე ორჯერ!
მრავალმა წინა კვლევამ აჩვენა, რომ ქალის დაბერება შეიძლება დაკავშირებული იყოს მენოპაუზასთან, რაც ჩვეულებრივ ხდება, როდესაც ქალები მიაღწევენ ასაკს 45-დან 55 წლამდე. მაგრამ კალიფორნიის კვლევამ აჩვენა, რომ ეს „მოულოდნელია" არა მხოლოდ ქალებისთვის, არამედ მამაკაცებისთვისაც.
„ეს მიგვითითებს იმაზე, რომ დაახლოებით 55 წლის ასაკში დაფიქსირებული გარდამავალი წერტილი მხოლოდ ქალის მენოპაუზასთან არაა დაკავშირებული, არამედ წარმოადგენს საერთო ფენომენს ორივე სქესის დაბერების პროცესში“, - ნათქვამია კვლევის ნაშრომში.
„ეს შედეგი შეესაბამება წინა კვლევებს, რაც კიდევ უფრო ადასტურებს მოსაზრებას, რომ ეს გარდამავალი წერტილი არის ადამიანის დაბერების მთავარი დამახასიათებელი თვისება”, წერია კვლევაში.
