იაპონელი სეისმოლოგები ამბობენ, რომ ქვეყანა ერთ დღეს უნდა მოემზადოს შესაძლო „მეგა მიწისძვრისთვის", რომელმაც შეიძლება ასობით ათასი ადამიანის სიცოცხლე შეიწიროს - თუმცა ისინი ხაზს უსვამენ, რომ გაფრთხილება არ ნიშნავს კოლოსალური ბიძგების გარდაუვალობას.
იაპონიის მეტეოროლოგიური ასოციაციის (JMA) გაფრთხილება არის პირველი გაფრთხილება ახალი წესების მიხედვით, რომელიც შედგენილია 2011 წლის მიწისძვრის, ცუნამის და ბირთვული კატასტროფის შემდეგ, როცა დაახლოებით 18,500 ადამიანი დაიღუპა.
რას ამბობს გაფრთხილება?
JMA-ს "მეგამიწისძვრის შესახებ რჩევა" აფრთხილებს, „თუ მომავალში დიდი მიწისძვრა მოხდება, წარმოიქმნება ძლიერი ბიძგები და დიდი ცუნამი".
„ახალი ძლიერი მიწისძვრის ალბათობა უფრო მაღალია ვიდრე ნორმალური, მაგრამ ეს არ არის იმის მანიშნებელი, რომ დიდი მიწისძვრა აუცილებლად მოხდება დროის კონკრეტულ პერიოდში“, - დასძინა მან.
რჩევა ეხება წყნარ ოკეანეში ორ ტექტონიკურ ფირფიტას შორის ნანკაის ტროუს „სუბდუქციის ზონას“, სადაც წარსულში მასიური მიწისძვრები მოხდა.
რა არის Nankai Trough?
800 კილომეტრიანი (500 მილი) წყალქვეშა არხი გადის შიზუოკადან, ტოკიოს დასავლეთით, კუნძულ კიუშუს სამხრეთით.
ეს იყო რვა ან ცხრა მაგნიტუდის დესტრუქციული მიწისძვრების ადგილი ყოველ ან ორ საუკუნეში ერთხელ.
ეს ე.წ. „megathrust ბიძგები", რომლებიც ხშირად წყვილად ხდება, ცნობილია, რომ სახიფათო ცუნამის გამომწვევია იაპონიის სამხრეთ სანაპიროზე.
1707 წელს, ნანკაი თაღის ყველა სეგმენტი ერთდროულად გაიხეთქა, გამოიწვია მიწისძვრა, რომელიც დღემდე ქვეყნის მეორე ყველაზე ძლიერ მიწისძვრად რჩება.
ამ მიწისძვრას - რომელმაც ასევე გამოიწვია მთა ფუჯის ბოლო ამოფრქვევა - მოჰყვა ორი ძლიერი ნანკაის ბიძგი 1854 წელს, შემდეგ კი წყვილი ბიძგი 1944 და 1946 წლებში.
რამდენად დიდია ეს საშიშროება?
იაპონიის მთავრობამ ადრე განაცხადა, რომ შემდეგი 8-9 მაგნიტუდის სიმძლავრის მიწისძვრა ნანკაის თაღის გასწვრივ დაახლოებით 70 პროცენტის ალბათობაა, შეიძლება დარტყმა მომდევნო 30 წლის განმავლობაში განმეორდეს.
ექსპერტების შეფასებით, უარეს შემთხვევაში 300 000 ადამიანის სიცოცხლე შეიძლება შეიწიროს, ზოგიერთი ინჟინერი ამბობს, რომ ზარალი 13 ტრილიონ დოლარს მიაღწევს ინფრასტრუქტურის განადგურებით.
„დიდი მიწისძვრების ისტორია ნანკაიში დამაჯერებლად საშინელია", - წერენ გეოლოგები კაილ ბრედლი და ჯუდიტ ჰაბარდი თავიანთ ბიულეტენში Earthquake Insights.
„მიუხედავად იმისა, რომ მიწისძვრის პროგნოზირება შეუძლებელია, ერთი მიწისძვრის შემთხვევა, როგორც წესი, ზრდის მეორეს ალბათობას", განმარტავენ ისინი.
„მომავალი დიდი ნანკაის მიწისძვრა, რა თქმა უნდა, ყველაზე დიდი ხნის მოსალოდნელი მიწისძვრაა ისტორიაში - ეს არის „დიდი"-ის ორიგინალური განმარტება."
რამდენად საგანგაშოა ეს სიტუაცია?
იაპონია ახსენებს მიწისძვრის ზონებში მცხოვრებ ადამიანებს, მიიღონ ზოგადი ზომები, ავეჯის დაცვიდან დაწყებული, უახლოესი ევაკუაციის თავშესაფრის ადგილმდებარეობის ცოდნამდე დამთავრებული.
ქვეყანაში ბევრი ოჯახი ასევე ინახავს კატასტროფის კომპლექტს წყლით, გრძელვადიანი საკვებით, ჩირაღდნით, რადიოთი და სხვა პრაქტიკული ნივთებით.
მაგრამ არ არის საჭირო პანიკა - არსებობს მხოლოდ „მცირე ალბათობა", რომ ხუთშაბათის 7.1 მაგნიტუდის მიწისძვრა არის წინარეშოკი, ბრედლისა და ჰაბარდის მიხედვით.
„ერთ-ერთი გამოწვევა ის არის, რომ მაშინაც კი, როდესაც მეორე მიწისძვრის რისკი მაღალია, ის მაინც ყოველთვის დაბალი მაჩვენებელია“, - აცხადებენ ისინი.
„მაგალითად, კალიფორნიაში პრაქტიკული წესია, რომ ნებისმიერ მიწისძვრას აქვს დაახლოებით 5 პროცენტი შანსი, წინარეშოკის გამოსაწვევად.
