გრენლანდიის საკითხზე ევროპასა და ამერიკის შეერთებულ შტატებს შორის დაძაბულობის ფონზე, კონტინენტზე სტრატეგიული გადაფასების პირველი ნიშნები ჩნდება - ეს მოიცავს ევროპის ფრთხილ მიდგომას რუსეთის მიმართ, მიუხედავად უკრაინაში მიმდინარე ომისა.
ევროკავშირის მაღალჩინოსნები ფრთხილად მსჯელობენ იმაზე, შესაძლებელია თუ არა რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინთან დიპლომატიური არხების ხელახლა გახსნა, რაც ერთი წლის წინ პოლიტიკურად წარმოუდგენლად ითვლებოდა.
ამ დისკუსიამ ბლოკის შიგნით მკვეთრი აზრთა სხვადასხვაობა გამოავლინა; ფრონტისპირა სახელმწიფოები მოსკოვთან ნაჩქარევი ან დაუფიქრებელი ჩართულობის წინააღმდეგ გამოდიან.
პოლონეთი ერთ-ერთი ყველაზე მტკიცე ოპონენტია. ბრიუსელში გამოსვლისას პოლონეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა რადოსლავ სიკორსკიმ პარასკევს გააფრთხილა კოლეგები, რომ თუ რუსეთთან დიალოგი აღდგება, ეს მხოლოდ ევროკავშირის ინსტიტუტების მეშვეობით უნდა მოხდეს და არა სპეციალური წარმომადგენლების ან ცალკეული ეროვნული ინიციატივებით.
სიკორსკიმ, ევროკავშირის საგარეო პოლიტიკის ხელმძღვანელზე მინიშნებით, თქვა: „ევროკავშირს უკვე აქვს ხმა. ეს კაია კალასია“. მან გააფრთხილა ბლოკი „სუსტი შუამავლის“ დანიშვნის წინააღმდეგ, რამაც შეიძლება კრემლზე კოლექტიური ზეწოლა შეასუსტოს ან მოსკოვს ევროპის შიგნით არსებული განხეთქილების გამოყენების საშუალება მისცეს.
დისკუსია მას შემდეგ გამწვავდა, რაც საფრანგეთის პრეზიდენტმა ემანუელ მაკრონმა და იტალიის პრემიერ-მინისტრმა ჯორჯია მელონიმ წამოაყენეს მოსკოვთან პირდაპირი კომუნიკაციის არხების აღდგენის იდეა, უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრიდან თითქმის ოთხი წლის შემდეგ.
იმის გამო, რომ კონფლიქტი ძვირადღირებულ ჩიხშია შესული, ზოგიერთი ევროპელი ჩინოვნიკი მიიჩნევს, რომ მაშინაც კი, თუ მოლაპარაკებები შორეული და პოლიტიკურად სახიფათოა, ევროკავშირი მზად უნდა იყოს მომავალი დიპლომატიისთვის.
„საუბრის დროც მოვა“
დახურულ შეხვედრებზე დიპლომატებმა განიხილეს მოსკოვთან კონტაქტების დასამყარებლად სპეციალური წარმომადგენლის დანიშვნის შესაძლებლობა; მედიაში დასახელებულ კანდიდატებს შორის იტალიის ყოფილი პრემიერი მარიო დრაგიც იყო. ოფიციალური წინადადება ჯერ არ წარდგენილა.
ვარშავისა და აღმოსავლეთ ევროპის სხვა დედაქალაქებისთვის ეს დრო ყველაზე შეუფერებელია. სიკორსკიმ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ნებისმიერმა მომავალმა დიპლომატიამ უნდა გააძლიეროს და არა შეასუსტოს ევროკავშირის არსებული პოლიტიკა. „კრემლის ხრიკებს არ უნდა წამოვეგოთ“, - თქვა მან და დასძინა: „საუბრის დროც მოვა, მაგრამ არა დღეს“.
მსგავსი სკეპტიციზმი სხვაგანაც გამოითქვა. კვიპროსის რესპუბლიკამ, რომელიც ევროკავშირის საბჭოს თავმჯდომარეა, გააფრთხილა, რომ „არასწორი სიგნალი არ უნდა გაიგზავნოს“, სანამ რუსული რაკეტები უკრაინის ქალაქებს ბომბავს.
ევროკომისიამაც გაიზიარა ეს პოზიცია და აღნიშნა, რომ დიპლომატია არასოდეს უნდა გამოირიცხოს, თუმცა არსებული პირობები პუტინთან კონტაქტს „ამჟამად შეუძლებელს ხდის“.
მიუხედავად ამისა, მოსკოვმა ტონის ცვლილება შენიშნა. კრემლის სპიკერმა დიმიტრი პესკოვმა პარასკევს „პოზიტიური“ უწოდა ზოგიერთი ევროპელი ლიდერის მოწოდებას დიალოგის აღდგენის შესახებ და აღნიშნა, რომ თუ ეს ევროპაში ფართო სტრატეგიულ გადაფასებას ასახავს, ეს „ევროპული პოზიციების პოზიტიურ ევოლუციაზე“ მიანიშნებს.
რუსეთის გარშემო მიმდინარე დისკუსია დაემთხვა ტრანსატლანტიკურ ურთიერთობებში არსებულ კრიზისს, რომელიც გრენლანდიას უკავშირდება.
აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის დაჟინებულმა მოთხოვნამ, რომ ვაშინგტონს „გრენლანდია სჭირდება“ და მისმა უარმა, გამოერიცხა სამხედრო ძალის გამოყენება დანიის ნახევრად ავტონომიური ტერიტორიის ანექსიისთვის, ევროპელი მოკავშირეები შოკში ჩააგდო.
საკითხი განსაკუთრებით აქტუალური გახდა მას შემდეგ, რაც ვაშინგტონში გამართულმა შეხვედრებმა აშშ-ის, დანიისა და გრენლანდიის წარმომადგენლებს შორის ძირითადი უთანხმოებები ვერ მოაგვარა. მალევე გერმანიამ, საფრანგეთმა, შვედეთმა და ნორვეგიამ გამოაცხადეს არქტიკაში უსაფრთხოების გაზრდილი რისკების გამო გრენლანდიაში ერთობლივი სამხედრო მისიის გაგზავნის გეგმების შესახებ.
