ევროკავშირის საბჭომ ორშაბათს მიიღო მოლაპარაკების პოზიცია ორ ძირითად კანონპროექტზე, რომელიც ბლოკის თავშესაფრის სისტემის გამკაცრებას ისახავს მიზნად. ეს გადაწყვეტილებები გზას უხსნის იმ განაცხადების უფრო სწრაფად უარყოფას, რომელთა მიერ დაცვის უფლების მოპოვების ალბათობა დაბალია.

ეს გადაწყვეტილებები, განსაკუთრებით „უსაფრთხო მესამე ქვეყნის“ კონცეფციის რეფორმებისა და ევროკავშირის მასშტაბით „წარმომავლობის უსაფრთხო ქვეყნების“ პირველი სიის შექმნის გზით, კრიტიკულ ნაბიჯს წარმოადგენს ევროკავშირის 2024 წლის მიგრაციისა და თავშესაფრის პაქტის განხორციელებაში.

საბჭოს გადახედილი მიდგომით „უსაფრთხო მესამე ქვეყნის“ კონცეფციის მიმართ, წევრი სახელმწიფოები მიიღებენ მოქმედების უფრო ფართო თავისუფლებას, რათა თავშესაფრის განაცხადები არსებითი განხილვის გარეშე უარყონ.

განახლებული წესები გვთავაზობს სამ გზას „უსაფრთხო მესამე ქვეყნის“ კონცეფციის გამოსაყენებლად:

პირველი, განმცხადებელსა და მესამე ქვეყანას შორის კავშირის არსებობის აუცილებლობა უქმდება.

მეორე, ევროკავშირში ჩასვლამდე მესამე ქვეყნის გავლით ტრანზიტი საკმარისად ითვლება.

მესამე, ისეთი შეთანხმების ან რეგულაციის არსებობა, რომელიც უზრუნველყოფს თავშესაფრის განაცხადის განხილვას განსაზღვრულ უსაფრთხო მესამე ქვეყანაში. ეს ვარიანტი არ გავრცელდება თანმხლები პირის გარეშე მყოფ (მზრუნველობამოკლებულ) ბავშვებზე.

ახალი სამართლებრივი რეგულაციები თავშესაფრის განაცხადებთან დაკავშირებით და უსაფრთხო ქვეყნების სიები

განმცხადებლები, რომლებიც გაასაჩივრებენ დაუშვებლობის შესახებ მიღებულ გადაწყვეტილებებს „უსაფრთხო მესამე ქვეყნის“ წესების ფარგლებში, დაკარგავენ ევროკავშირში დარჩენის ავტომატურ უფლებას სააპელაციო პროცესის განმავლობაში; თუმცა, მათ მაინც შეეძლებათ სასამართლოსგან დარჩენის ნებართვის მოთხოვნა.

პარალელურად, საბჭომ მხარი დაუჭირა ევროკავშირის დონეზე „წარმომავლობის უსაფრთხო ქვეყნების“ პირველი სიის შექმნას, რაც მიზნად ისახავს თავშესაფრის პროცედურების დაჩქარებას იმ განმცხადებლებისთვის, რომელთა შემთხვევაშიც დევნის რისკი დაბალია.

ეს სია, რომელიც მიგრაციისა და თავშესაფრის პაქტის ფარგლებში ახალი თავშესაფრის პროცედურების რეგულაციის ნაწილია, მოიცავს ბანგლადეშს, კოლუმბიას, ეგვიპტეს, მაროკოს, კოსოვოს, ინდოეთსა და ტუნისს.

ამ ქვეყნებიდან ჩამოსული განმცხადებლები დაექვემდებარებიან დაჩქარებულ პროცედურებს, რომლებიც შეიძლება ჩატარდეს საზღვრებზე ან სატრანზიტო ზონებში.

საბჭოს პოზიცია ასევე ანიჭებს კომისიას უფლებამოსილებას, სრულად ან ნაწილობრივ შეაჩეროს ქვეყნის განსაზღვრა (უსაფრთხო სტატუსი), თუ იქ პირობები გაუარესდება.

წევრ სახელმწიფოებს ასევე შეეძლებათ შეინარჩუნონ ეროვნული სიები, რომლებიც მოიცავს იმ ქვეყნებს, რომლებიც არ შედიან ევროკავშირის მასშტაბით განსაზღვრულ სიაში.